Capaciteitstarief uitgelegd: wat je betaalt en hoe je je piek verlaagt

Sinds 1 januari 2023 betalen Vlaamse gezinnen een groot deel van hun distributienettarieven niet meer per kWh, maar op basis van hun hoogste verbruikspiek. Dat capaciteitstarief beloont wie zijn verbruik spreidt. In dit artikel lees je hoe de piek gemeten wordt, wat die in 2026 kost en welke toestellen je piek bepalen.

Wat is het capaciteitstarief?

Het capaciteitstarief is een onderdeel van de distributienettarieven die netbeheerder Fluvius aanrekent via je leverancier. Het idee is eenvoudig: het net moet zo gebouwd zijn dat het de hoogste pieken aankan, dus betaal je voor een deel naargelang de piek die jij veroorzaakt. Een kleiner deel van de nettarieven betaal je nog altijd per verbruikte kWh.

Het tarief geldt alleen in Vlaanderen. Het werd ingevoerd op 1 januari 2023 en wordt vastgelegd door de Vlaamse Nutsregulator (vroeger VREG). Brussel en Wallonië hebben hun eigen nettariefstructuur.

Hoe wordt je piek gemeten?

De digitale meter registreert je verbruik per kwartier. Het kwartier met het hoogste gemiddelde vermogen in een maand is je maandpiek, uitgedrukt in kilowatt. Staan de oven (3 kW) en de wasmachine (2 kW) een kwartier lang samen aan, dan zit je al snel boven 5 kW.

• Minimum 2,5 kW: wie een lagere piek heeft, betaalt toch voor 2,5 kW. Dat werkt als een soort abonnement op je aansluiting.
• Jaarfactuur: gerekend wordt met het gemiddelde van de maandpieken van de laatste 12 maanden. Eén uitschieter weegt dus maar voor een twaalfde mee.
• Klassieke meter: die kan geen kwartierpiek meten. Je betaalt dan een vast bedrag dat overeenkomt met 2,5 kW, en een hoger tarief per kWh.

Volgens de Vlaamse Nutsregulator ligt de gemiddelde maandpiek van een Vlaams gezin rond 4,24 kW. Fluvius noemt voor een gezin met 3.500 kWh per jaar een typische piek van ongeveer 4,26 kW.

Wat kost een kilowatt in 2026?

Het tarief verschilt licht per netgebied. De Vlaamse Nutsregulator geeft voor 2026 als richtwaarde ongeveer 53,39 euro per kW per jaar, of 4,45 euro per kW per maand, telkens exclusief btw. Met 6 % btw kom je op ongeveer 56,60 euro per kW per jaar.

Daar komen de nettarieven per kWh, de bijzondere accijns, de energiekost van je leverancier en de btw nog bij. Het capaciteitstarief is dus een belangrijk, maar niet het grootste deel van je factuur.

Rekenvoorbeeld: één maand laden aan 11 kW

Stel: je gemiddelde maandpiek is 4 kW. In januari laad je je elektrische wagen aan 11 kW terwijl er in huis nog 1 kW verbruikt wordt. Je maandpiek voor januari wordt dan 12 kW, 8 kW meer dan normaal. Die maand kost dat 8 × 4,45 euro = 35,60 euro extra, of ongeveer 37,70 euro met btw.

Gebeurt dat elke maand, dan loopt het op tot ruim 450 euro per jaar — meer dan wat je met slim laden op de energieprijs kunt besparen. Laad je dezelfde kWh aan 3,7 kW over een hele nacht, dan blijft je piek rond 5 kW en merk je nauwelijks iets. Meer over het laden zelf lees je in Elektrische wagen thuis laden.

Zo houd je je piek laag

• Spreid grote verbruikers: laat oven, kookplaat, droogkast, boiler en laadpaal niet in hetzelfde kwartier draaien.
• Laad aan lager vermogen of kies een laadpaal met dynamisch vermogensbeheer, die terugschakelt als de rest van het huis veel vraagt.
• Kijk naar je meter: via Mijn Fluvius of de klantenpoort van de digitale meter zie je je maandpieken en welk moment ze veroorzaakte.
• Warmtepomp: let op het elektrische bijverwarmingselement, dat bij vorst kan aanslaan en zo een hoge piek geeft.

Het capaciteitstarief en een dynamisch contract trekken soms in een andere richting: de goedkoopste uren zijn kort, en wie dan alles tegelijk laat draaien, verhoogt zijn piek. Spreiden over meerdere goedkope uren is meestal de beste combinatie.

Veelgestelde vragen

Bronnen

• Vlaamse Nutsregulator – Capaciteitstarief
• Fluvius – Hoe wordt het capaciteitstarief aangerekend?
• Fluvius – Capaciteitstarief

Meer artikels